رضایتمندی گیاهان از نور چقدر است؟

مدیریت گلخانه یعنی مدیریت فتو سنتز، یعنی مدیریت تعرق، یعنی کنترل دما و رطوبت در نور مورد نظر به اضافه تعادل رشد بدنه ای و میوه ای برای بیشترین محصول. گیاهان بیش از ما وابسته به نور هستند همان اندازه که از نور لذت میبرند و رشد میکنند ممکن است باعث سوختگی و از بین رفتن آنها شود و یا کمبود آن آنها را زرد و بی محصول کند. آنها نمیتوانند با کرم زد آفتاب یا عینک دودی از خود محافظت کنند یا در زمان نیاز بروند و آفتاب بگیرند، لذا وظیفه گلخانه دار است که به بهترین نحو شرایط نوری محصول را آماده سازی کند.

گلخانه یک کشت منحصر به فرد با پارامترهای متعدد است که جهت مدیریت و کنترل آن نیاز به دقت بالا و پیگیری لحظه به لحظه است. سیستم های هوشمند گلخانه این دقت را به سهولت در اختیار گلخانه دار قرار میدهد و بهترین شرایط را با بالاترین دقت و کمترین خطا کنترل مینماید و با قابلیت پایش گلخانه دار میتواند بر سیستم نظارت کامل داشته باشد.

LAI یعنی مجموعه سطح برگ ها تقسیم بر سطح زیر گیاه. LAI بیشتر یعنی گیاه پر پشت تر، برای آفتاب کامل LAI بهینه  ۷ است، برای آفتاب ۶۰ درصد LAI بهینه ۵، برای آفتاب ۲۵ درصد LAI بهینه ۱٫۵٫ نور قرمز و آبی بهتر جذب گیاه می شود . PAR همان نور مرئی میباشد که برحسب وات بر متر مربع محاسبه میگردد.

برای نور دیدن بیشتر گیاه خصوصاً سر ظهر که آفتاب عمودی است و گیاهان روی هم سایه می اندازند، ردیف کاشت نباید شمالی جنوبی باشد و میبایست شرقی غربی باشد (با توجه به عرض جغرافیایی). برای این منظور، کفپوش سفید هم ۱۰% موثر است، ضمن اینکه بیماری های خاک و علف هرز را هم مانع می شود. نوردهی مصنوعی حداکثر تا ۲۰ ساعت باعث محصول بیشتر می شود . نوردهی مصنوعی برای جوانه زنی توصیه می شود و باعث میشود ۱۰ روز زودتر آماده نشاء شوند. اگر نور مصنوعی با CO2  با غلظت ۹۰۰  ppm همراه شود، ۱۰درصد محصول بیشتر را خواهیم داشت. در کل، نوردهی مصنوعی در فصول کم تابش (یک یا دو ماه) توصیه میشود .

آرایش مفید برای نوردهی مصنوعی:

برای میزان نور محیط موجود و گیاه مربوطه، جهت گیری ردیف های کاشت ، تراکم کاشت،  داشت گیاه ، کنترل دما و رطوبت بهینه ، دادن نور مصنوعی و CO2 باید درست انجام شوند، و همه بر هم اثر دارند. با مشاوره و اجرای اتوماسیون گلخانه بهترین و بهینه ترین مکان را برای نصب روشنایی شناسایی میشود.

روشنایی گیاه پسند !

همه روشنایی ها باید استاندارد UL/CSA را داشته باشند. مقایسه نورهای مختلف برای گلخانه در جدول آمده است .

بهترین روشنایی مصنوعی

سیستم هوشمند گلخانه با استفاده از سنسور های دقیق جهت سنجش نور در خارج و داخل گلخانه مناسب ترین نور دهی را با استفاده ار روشنایی مصنوعی و شیدینگ فراهم میکند.

لامپ های ۴۰ تا ۷۵ وات فلورسنت برای جوانه زنی و رشد جوانه های تازه مناسب است به شرطی که در فاصله یک اینچی گیاه نصب شود .در غیر اینصورت باعث طولانی شدن ریشه و ضعف و دوکی شدن شکل گیاه می‌شود. نور مهتابی برای بیشتر گیاهان بالغ و میوه دهی ضعیف است. لامپ های تخلیه با شدت بالا برای گلخانه مناسب است شامل متال هالید و بخار سدیم. اولی طیف متوازن تری دارد ولی دومی در ناحیه زرد و نارنجی بسیار شدیدتر است. اگر نور گیاه کافی نباشد رشد کمتر و طول گیاه بیشتر می‌شود. نور led از جهت این که می تواند آبی و قرمز که برای فتوسنتز مناسب است تولید کند پرطرفدار است البته بیشتر گیاهان با نور طبیعی طیف کامل مثل نور خورشید رشد می کنند .

در جدول میزان نور لازم و طول روز مناسب برای گیاهان مختلف آورد.

گیاهان مختلف چه نوری را میپسندند؟

طول روز
گیاه Crop Stage  سطح نور (Foot-candles) پاسخ گیاه بر حسب ساعت
بنفشه آفریقایی Cultivation ۹۰۰–۱,۲۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
سوسن پِرویی Cultivation ۴,۰۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۳
آزالیا Propagation ۲,۵۰۰–۴,۰۰۰ ۱۶-۱۸
آزالیا Cultivation ۳,۰۰۰–۴,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۸
بگونیا Rieger Cultivation ۲,۰۰۰–۳,۵۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۲
بگونیا Tuberous Cultivation ۲,۰۰۰–۳,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۲
بگونیا Wax Cultivation ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
آناناسیان Propagation ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ ۱۸
آناناسیان Cultivation ۸۰۰–۳,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۸
کالسئولاریا Cultivation ۲,۰۰۰–۳,۵۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۴-۱۸
گل داودی Propagation ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ ۱۴
گل داودی Cultivation ۴,۵۰۰–۷,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۰
تاج‌الملوک Propagation ۵۰۰–۲,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۳
تاج‌الملوک Cultivation ۳,۰۰۰–۴,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۳
نگون سار Cultivation ۲,۰۰۰–۳,۵۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
گل گوشواره Cultivation ۲,۰۰۰–۴,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۴
شمعدانی، سوزن چوپان Propagation ۲,۵۰۰–۴,۰۰۰ ۱۴
شمعدانی، سوزن چوپان Cultivation ۳,۵۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
ژربرا Cultivation ۳,۰۰۰–۴,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۲
گل بی‌صبر، گل حنا Cultivation ۲,۵۰۰–۴,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
کالانکوئه Propagation ۲,۰۰۰–۴,۰۰۰ ۱۴
کالانکوئه Cultivation ۵,۰۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۱
جعفری گل درشت Propagation ۴,۰۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
جعفری گل درشت Propagation ۴,۰۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۲
بنفشه دورگه Propagation ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۴
اطلسی‌ Propagation ۲,۵۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۶
بنت قونسول Propagation ۱,۰۰۰–۲,۰۰۰ ۱۵
بنت قونسول Cultivation ۴,۰۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۲
گل‌میمونی Cultivation ۳,۰۰۰–۶,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۸
گل آفتاب گردان Cultivation ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه یا در هر طول روز ۱۴
ریحان Production ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه یا در هر طول روز ۱۶
فلفل دلمه ای Production ۴,۰۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
کلم ریشه Propagation ۳,۰۰۰–۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۶
خیار Propagation ۱,۰۰۰–۲,۵۰۰ ۱۴
خیار Production ۳,۵۰۰–۴,۵۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
شود Propagation ۳,۰۰۰–۴,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۲
شود Flowering ۳,۰۰۰-۴,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۶
کاهو Production ۱,۵۰۰-۲,۵۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۴
نعنا Production ۴,۰۰۰-۵,۰۰۰ گل دهی در روز کوتاه ۱۴
مرزنگوش Production ۳,۰۰۰-۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
جعفری Production ۴,۰۰۰-۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
رزماری Production ۵,۰۰۰-۷,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۴
توت فرنگی Propagation ۱,۵۰۰-۲,۵۰۰ ۱۶
توت فرنگی Production ۴,۰۰۰-۶,۰۰۰ گل دهی در روز بلند یا در هر طول روز ۱۱-۱۶
زعتر Production ۶,۰۰۰-۷,۰۰۰ گل دهی در روز بلند ۱۰
گوجه Propagation ۱,۰۰۰-۲,۵۰۰ ۱۶
گوجه Production ۴,۰۰۰-۵,۰۰۰ گل دهی در هر طول روز ۱۶

گیاهانی که باید ساعتهای روشنایی کمتری داشته باشند به وسیله یک پوشش سیاه به حالت شب می روند . در این حالت باید دانست که روشنایی بسیار کم هم می تواند باعث اختلال این شب مصنوعی گردد. پارامتر DLI یا جمع نور روزانه بر حسب (mol/(m۲.day بیان میشود. رشد و شکل گیری گیاه ، نرخ بلوغ، میزان و کیفیت محصول همگی بستگی به DLI دارند. DLI برای جایی مثل شیراز در تابستان حدود ۵۰ تا ۶۰ مول بر متر مربع بر روز است.

منابع مقاله :

Management of the Greenhouse Environment

Concepts Involved in the Optimization of the Greenhouse Environment for Crop Production

Components of the Greenhouse System for Environmental Control

Controlling the Greenhouse Enviornment

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *